Быйыл, бу бэлиэ күнү көрсө биһиги нэһилиэкпитигэр икки бүк үөрүүлээх, дириҥ суолталаах тэрээһин саҕаланна. Ол курдук, аҕам саастаах дьоммутугар сүгүрүйүү бэлиэтин быһыытынан, «Үйэлэри уҥуордаан — 100 сааска» диэн ааттаах мас олордуутун улахан субуотунньуга тэрилиннэ.
Тоҕо мас? Тоҕо билигин?
Сахаҕа «Киһи олорбут олоҕо — мас силиһин курдук» диэн бэргэн этии баар. Биһиги нэһилиэкпит киэн туттар, тумус туттар үс ытык дьоно икки сылынан, 2028 сылга, лоп курдук 100 саастарын туолаллар. Кинилэр — сэрии сылларын оҕолоро, ускуустуба, култуура, успуорт чаҕылхай байыастара-тутаах дьоммут: сахалартан бастакы историческай романы суруйбут, норуодунай суруйааччы В. С. Яковлев-Далан, сахалар ааттарын аан дойдуга ааттаппыт Улуу тириэньэр Д. П. Коркин, сахалартан бастакы жипописец А.П. Собакин нэһилиэкпит инники көлүөнэлэригэр үтүө холобур буолар дьоһун дьон.
Кинилэр 100 саастарын көрсө, бу күнтэн саҕалаан, нэһилиэкпит киин уулуссатыгар талах мастары олортулар. Субуотунньукка оскуола үөрэнээччилэрэ, ыччаттар, биэнсийэлээхтэр, тэрилтэ үлэһиттэрэ бары биир киһи курдук таҕыстылар. Эр дьон, уолаттар буор хаһан, уу кутан, кырдьаҕастарын кытта тэҥҥэ тиритэ-хорута үлэлээтилэр.
Мас олордорго этии киллэрээччилэриттэн биирдэстэрэ Татьяна Егоровна Пономарева: «Силистээх буоллахпытына, силигилиэхпит. Бу мастары кыра эрдэхтэриттэн көрөн-харайан улаатыннардаххытына, эһиги оҕо сааскытын, биһиги 100 сааспытыгар диэри кэлбит олохпутун саната туруохтара. Оттон эһиэхэ, эдэрдэргэ, бу мастар — биһиги олохпут салҕаныыта. Силистээх мас курдук дириҥ силистээх, чиҥ тирэхтээх дьон буола улаатыҥ» — диэн баҕа санаатын тиэрдэр.
Мас олордуута — өлбөт-сүппэт үйэлэнии бэлиэтэ. Кинилэр олохторун курдук, бу мастар эмиэ уонунан сылларга нэһилиэкпитин ыраас салгынынан толоро турдуннар. Бу — көлүөнэлэр ситимнэрэ, ытыктабыл уонна таптал тыына.
Бары кыттыбыт ыччаттарбытыгар, тэрилтэлэр салайааччыларыгар, биэнсийэлээхтэргэ
субуотунньугу иилээн-саҕалаан ыыппыт баһылыкпытыгар Иван Терентьевич Пономаревка барҕа махталбытын тиэрдэбит.
Трофим Борисов, Егор Потапов, «Кытаанах Баллы» эр дьон түмсүүтүн салайааччыта, бойобуой дьайыы бэтэрээнэ Альберт Собакин талахтары аҕалан олордорго көмөлөстүлэр.
«Кырдьаҕастарбыт этэллэринии, «Мас силиһэ дириҥ буоллаҕына, тыалга хамсаабат». Биһиги нэһилиэкпит эмиэ оннук — аҕа көлүөнэ дириҥ силистээх үөрэҕин иҥэринэн, иннибит диэки эрэллээхтик хардыылыах тустаахпыт. Оттон 2028 сылга бу олордуллубут мастар курдук чэчирии сайдан, ытык дьоммут 100 саастарын үөрэ-көтө, чэгиэнник көрсүөхпүт диэн эрэллээхпит» — икки созывка баһылыгынан өрө тахсыылаахтык үлэлээбит, Кытаанах нэһилиэгин дьиҥнээх патриота, ытыктыыр киһибит Егор Николаевич Потапов санаатын үллэстэр.
Лена Пономарева,
“Саҥа Олох” хаһыат уопсастыбаннай кэрэспэдьиэнэ
Бэлэмнээтэ Сэмэн ЖЕНДРИНСКЭЙ