Урут аатыран туста сылдьыбыт СӨ физическэй култууратын үтүөлээх үлэһитэ, улуус Бочуоттаах олохтооҕо, РФ физическэй култуураҕа уонна успуорка туйгуна бэлиэлээх Вячеслав Павлович Карпов быйыл от ыйыгар, Алексей Ермолаев кэнниттэн уолаттарга ССРС-ка бастаан чөмпүйүөннээбитэ 61 сылын туолар.
Вячеслав Павлович туста сылдьыбыт кэмнэриттэн бүгүн икки түгэни эргитэн ааһыаҕыҥ. 1965 сыллааҕы оройуон үөрэнээччилэрин ыспартакыйаадатын адьас бэҕэһээҥҥи курдук өйдүүбүн. Бэс ыйыгар ити күрэхтэһиигэ кытта Кытаанах оскуолатыттан сорохпут сатыы, сорохпут бэлэсипиэдинэн киирбиппит. Онно күрэхтэһии судьуйата М.Р. Сысолятин: “Билигин көбүөргэ судьуйалыы киириэҕэ Ярославль куоракка Арассыыйа улахан дьоҥҥо сүүмэрдиир күрэхтэһиитигэр иккис миэстэни ылан, ССРС успуордун маастарын нуорматын толорбут, аҕыйах хонуктааҕыта Дьокуускай куоракка ыытыллыбыт улахан дьоҥҥо Н.Н. Тарскай бирииһигэр өрөспүүбүлүкэ хамаанданан уонна биирдиилээн бастыыр иһин күрэхтэһиитигэр успуорт маастара Ф. Федотовы (Бүлүү) финалга ыраастык хотон чөмпүйүөн аатын ылбыт Слава Карпов”, — диэбитигэр кылгас баттахтаах, толору эттээх-сииннээх уол көбүөргэ баар буолбутугар ытыс тыаһа ньиргийэ түспүтэ.
Оччолорго ол кыраһыабай, кэрэ ситиһии этэ. Ол күннэргэ Чурапчыга саамай биллиилээх ыччаппыт Вячеслав Карпов буолбута.
Сайын. От үлэтэ үгэннээн турар кэмнэрэ. От аанньа үүммэккэ Мырыла уҥуор оттуу сырыттахпытына
хомсомуол оройуоннай кэмитиэтин бастакы сэкирэтээрэ В.М. Неустроев элбэх сонун кэһиилээх оччуттарга кэлэн: “Дагестан столицата Махачкала куораттан телеграмма кэллэ. Манна Сэбиэскэй Сойуус уолаттарга чөмпүйэнээтигэр Чурапчыттан тириэньэр Д.П. Коркин эрчийбит түөрт уола туһунна. Кинилэртэн Слава Карпов чөмпүйүөннээтэ, Сергей Лыткин сэттис, Роман Неустроев тохсус, Петр Макаров уон алтыс буоллулар. Слава Карпов Сэбиэскэй Сойуус олимпийскай хамаандатыгар хандьыдаатынан киллэрилиннэ”, — диэн кэпсээтэ. Итиннэ “олимпийскай” диэн тылы сорох-сорохтор аан бастаан истибиппит. Бу ситиһииттэн төһөлөөх оҕолор тустуу сиэксийэтигэр эрчиллэ кэлбиттэрэ буолуой!
Уон аҕыстаах сиппит-хоппут тустуугу, кини тустар тиэхэньикэтин, тахсыылаахтык тустар саргытын туһунан хаһыаттарга суруйталаабыттара.
Кини кэнниттэн Чурапчыттан: Проня Шестаков, Афанасий Матвеев, Николай Захаров, Роман Дмитриев, ини-бии Морфуновтар, Семен Макаров – Сэбиэскэй Сойуус чөмпүйүөннэрэ буолбуттара.
1966 сыллаахха Аан дойду аччыгый чөмпүйэнээтигэр сураҕырар Тбилиситээҕи норуоттар икки ардыларынааҕы турнирга атын дойду ааттаахтарыныын аан бастаан кыттан эрбии биитин курдук эрийсэн, үһүс бочуоттаах миэстэни ылбыта. Ол түмүгэр иранец У. Пурастолеза очукуонан сабырыйтарбыта, болгарин Азизовы саннын лаппаакыларынан көбүөргэ ыраастык уурбута,
Сэбиэскэй Сойуус сүүмэрдэммит хамаандатын чилиэннэрин З. Шекриладзены, Н. Албаряны кытта тэҥнэһитэлээбитэ.
ССРС чөмпүйүөнэ Тариель Алибегашвилины 4:0 ахсаанынан хоппута. Түмүгэр Сэбиэскэй Сойуус сүүмэрдэммит хамаандатын чилиэнинэн киирбитэ. Тбилиси турнирын кэнниттэн “Советский спорт” хаһыат аналлаах кэрэспэдьиэнэ Д. Иванов бу курдук суруйбута: “… күрэхтэһиигэ кэлбит саха ыспарсымыаннара интэриэһинэй тустууну көрдөрдүлэр. Кинилэр кимэн киирэр истииллээх тусталлар уонна сылайар диэни билбэттэр. СГУ устудьуона В. Карпов бары көрсүһүүлэрин хорсуннук кыайда…” – диэн.
1967 сылга Салават Юлаев Бүтүн Арассыыйатааҕы, Нуркен Абдиров Бүтүн Сойуустааҕы бириистэригэр бастаталаабыта. 1969 сылга Болгарияҕа норуоттар икки ардыларынааҕы турнирга уонна Новосибирскайга РСФСР чөмпүйэнээтигэр бастаабыта. Ити кэнниттэн 1970-1971 сылларга ССРС тыа сирин ыспарсымыаннарын түһүлгэтигэр чөмпүйүөннүүр.
Махачкалаҕа Аан дойду биэс төгүллээх чөмпүйүөнэ Али Алиев бирииһигэр, Болгария Ямбул куоратыгар ыытыллыбыт норуоттар икки ардыларынааҕы турнирга бастаабыта. 1994 сыллаахха Италия Рим куоратыгар бэтэрээн бөҕөстөр ортолоругар Аан дойду чөмпүйэнээтигэр кыттан, боруонса мэтээли ылбыта.
Вячеслав Павлович Карпов саха тустуутун үрдүк кэрдиискэ таһаарсыбыттартан биирдэстэрэ. Улуу тириэньэр Дмитрий Петрович Коркиҥҥа эрчиллибитэ. 1959 сыллаахха оройуон оҕолорун күрэхтэһиитигэр иккис миэстэни ылан, бастакы ситиһиилэммитэ. Онтон саҕалаан Чурапчы Чакырын уолун аата улахан түһүлгэлэргэ дорҕоонноохтук иһиллибитэ.
Былатыан Куоркун, РФ суруналыыстарын Сойууһун чилиэнэ, үлэ, успуорт бэтэрээнэ
Бэлэмнээтэ Сэмэн ЖЕНДРИНСКЭЙ. Хаартыскалар Семен Макаров «Биһиги — Куоркун уолаттарабыт» кинигэттэн уонна социальнай ситимтэн















