Чурапчыга үлэлии кэлиэхпиттэн үчүгэйдик билэр, айар уонна уопсастыбаннай үлэбэр аргыстаспыт, махталынан эрэ саныыр, сыһыаннаһар киһим Алексей Михайлович Слепцов туһунан үтүө тылларынан иитиэхтии сылдьыбыт санаабын тапталлаах “Саҥа олох” хаһыаппар суруйарга сананным.
Оччолорго типографияҕа үлэлиир эдэркээн уолу таба көрөн тыйаатырга ыҥырбытым. Мин бастаан режиссерунан үлэбин саҕалыырбар тыйаатырга ыччат соччо суоҕун кэриэтэ этэ. Ол иһин артыыстарбын эдэримситээри бөҕө бөҕө этэ. Онно хата райкомоллар ыччаттары таларбар, кинилэри түмэн сүрдээҕин көмөлөспүттэрэ. Ол кэмҥэ мин Илья Находкин “Олоҕуҥ — иннигэр” диэн пьесаны туруорбутум. Онно Алешаны биир ыччат оруолугар ыҥырбытым, кэлэн оонньообутунан барбыта. Онно балыырга түбэһэн итэҕэстэнэр кыыс оруолун тыйаатырга бэйэбитигэр үлэлиир Анна Павлова туох даҕаны бэркэ толорбута. Дьоммут ол сылдьан эрийсэн, хата ыал буолбуттара. Ол гынан баран Аанчык бүөрүнэн ыалдьан бэрт сотору олохтон туораабыта. Бииргэ төрөөбүттэрин уонна табаарыстарын өйөбүллэринэн Алексей ыар аһыыны сыыйа аһарыммыта, үлэтигэр өрүү үчүгэй үлэһиттэр кэккэлэригэр сылдьыбыта. Артыыстыырын тохтоппотохпут. Эдэрдэр оруолларын кыайа-хото тутан оонньуура. Сыыйа эдэр киһи син урудуйан көхтөөх позициятын ыһыктыбакка бары бииргэ айа-тута сылдьыбыппыт. Саха тыла үөрэхтээх буолан кинилиин үлэлииргэ чэпчэки этэ. Типографияҕа үлэлиир сылларыгар настаабынньыгынан Саха АССР норуотун хаһаайыстыбатын үтүөлээх үлэһитэ Петр Михайлович Массаев сүбэтэ-амата элбэх буоллаҕа. Хаһыакка суруйарыгар уһуйааччылара Спартак Чичигинаров, Светлана Смирникова, Мария Михайлова-Сидорова, кэлин Петр Попов, Степан Попов дьэ кырдьык да сытыы бөрүөлээх дьон этилэрэ. Кинилэртэн элбэххэ үөрэнэн бэртээхэй суруксут буола үүммүтэ.
Ити курдук үлэлээн хаһыат тыа хаһаайыстыбатыгар отделын салайан бэрт уһуннук үлэлээбитэ. Ити үлэлэр сыаналанан Алексей Михайлович СӨ тыатын хаһаайыстыбатын уонна бэчээтин туйгуннара буола үүммүтэ.
Суруналыыстар куонкурустарын “Кыһыл көмүс бөрүө” кыайыылааҕынан буолбута. Салгыы төрөөбүт Болтоҥотун нэһилиэгэр баһылыгынан быыбарданан бэрт таһаарыылаахтык үлэлээбитэ. Билигин кини Болтоҥо нэһилиэгин бочуоттаах олохтооҕо үрдүк ааты сүгэр, “Чурапчы улууһугар үтүөлэрин иһин” бэлиэ хаһаайына. Кэлиҥҥи сылларга Чурапчы нэһилиэгэр олорон суруйбутун курдук суруйа, айа-тута сылдьара киһини үөрдэр. Нэһилиэк “Ытык сүбэтин” биир көхтөөх чилиэнэ. “Чурапчы нэһилиэгэ” диэн кинигэни кини эрэдээктэрдээн таһааттаран турабыт. Киһи хаба тардан ылан элбэҕи туһанар кинигэтэ. “Арчы Дьиэтэ” диэн кинигэ тахсыытыгар кини ыстатыйалара элбэх, сүбэтэ-амата биир оннук.
“Ытык сүбэ” мунньахтарыгар бэйэтин санаатын аһаҕастык этэр, өрүү сонун этиилэрдээх буолар. “Арчы” дьиэтин иһинэн “Алгыс” бэтэрээннэр хуордарын тэрийбиппитигэр бастакы күннэриттэн сылдьар, ыллыыр, эр дьону мунньууга өрүү үлэлэһэр. Хуорбут тэриллибитэ 15 сылын бэлиэтээри дьонум барахсаттар бары түмсэн, кэнсиэрт көрдөрөөрү бэлэмнэнэ аҕай сылдьаллар.
Алексей 1982-1983 сылларга Чурапчыга киносеть дириэктэринэн, салгыы баартыйа Чурапчытааҕы райкомугар инструкторынан өрө таһаарыылаахтык үлэлээбитэ.
Уопсайынан Алексей Михайлович төрөөбүт улууһун, Чурапчы, Болтоҥо нэһилиэктэрин сайдыытыгар улахан кылаатын киллэрбит киһи диэн сыаналыыбын уонна 75 сааһынан Чурапчы нэһилиэгэ, дьокутааттар Чурапчы нэһилиэгин Бочуоттаах олохтооҕо диэн үрдүк бэлиэни туттараллара буоллар диэн баҕабын этэбин уонна эрэнэ саныыбын.
Надежда Заболоцкая, ССРС култууратын туйгуна, Саха АССР култууратын үтүөлээх үлэһитэ, СӨ култууратын уонна ускуустубатын Бочуоттаах үлэһитэ, Чурапчы улууһун уонна нэһилиэгин Бочуоттаах олохтооҕо.
Сурукка талла уонна бэлэмнээтэ Сэмэн ЖЕНДРИНСКЭЙ